Sürü Kaydı Nasıl Tutulur? Her İneği Tanımanın Pratik Yolları

Tank sonucu her şeyi söylemez
Mandıradan gelen tank sonucu ve aylık süt parası, işletmenin genel durumunu gösterir. Ama hangi ineğin kazandırdığını, hangisinin sessizce zarar ettirdiğini göstermez. Kırk inekli bir ahırda iki üç ineğin verimi düştüğünde tank miktarı pek değişmeyebilir. Fark edildiğinde de çoğu zaman iş işten geçmiş olur.

Sürü kaydı, her ineği ayrı bir işletme gibi takip etmek demek. Bunun için bilgisayar uzmanı olmaya gerek yok. Düzenli tutulan bir defter bile çok şey değiştirir. Aşağıda sahada en çok işe yaradığını gördüğümüz kayıtları ve bunları kolaylaştıran araçları topladık.
Önce her ineğin adı ve numarası net olsun
Kaydın ilk şartı, ineği karıştırmamak. Aynı renkte iki inek, aklınızda tuttuğunuz "sol köşedeki sarı" gibi tarifler, ahıra yeni giren bir çalışanla birlikte karışır. Her ineğin kulak numarası kayıtta ilk sütun olmalı ve herkes ineği o numarayla anmalı.
Elektronik tanımlama bir adım ileridir. Çipli kulak küpesi takılan inek, uyumlu okuyucular ve sürü yönetim sistemleri tarafından otomatik tanınır. Böylece sağımda, beslemede ve sağlık kontrolünde kayıt elle numara okumadan tutulur. Resmî küpe ve kayıt işlemlerinde ise bağlı olduğunuz tarım müdürlüğünün kurallarını esas alın.
Hangi bilgileri yazmalı?
Her şeyi yazmaya çalışan defter bir ay sonra bırakılır. Az ama düzenli kayıt, çok ama dağınık kayıttan iyidir. Başlangıç için şunlar yeter:
Doğum ve tohumlama tarihleri: Son doğum, tohumlama günleri, gebelik kontrolü sonucu ve beklenen doğum tarihi. Kuruya ayırma zamanını da buradan planlarsınız.
Süt verimi: Her gün olmasa bile belli aralıklarla inek bazında ölçüm. Verim eğrisindeki ani düşüş çoğu zaman bir sorunun ilk işaretidir.
Sağlık olayları: Mastitis, topallık, doğum sorunları, uygulanan tedaviler ve veteriner hekimin belirttiği süt bekleme süresi.
Kızgınlık gözlemleri: Tarih ve saatle. Bir sonraki kızgınlığı beklerken neye bakacağınızı bilirsiniz.
Somatik hücre takibini nasıl yapacağınızı somatik hücre sayısı nasıl düşürülür yazımızda ayrıntılı anlattık.
İşaretleme: kayıt ahırda da görünsün
Defterde "3 numara tedavide, sütü ayrılacak" yazıyor olabilir. Ama sabah sağımına giren kişi deftere bakmazsa o süt tanka gider. İşaretleme kalemi tam bu iş içindir. Tedavi altındaki, sütü ayrılacak ya da kızgınlık takibindeki inekleri farklı renklerle işaretleyin ve renklerin anlamını sağımhanenin duvarına asın. Böylece kayıt kâğıtta kalmaz, ahırda herkesin gözünün önünde olur.

Verim ölçümü: tahminden veriye
Birçok işletmede inek bazında verim "gözle" bilinir. Bu çoğu zaman yanıltır. Sağım sırasında her ineğin verimini ölçmek, besleme ve sağlık kararlarını sağlam bir zemine oturtur. Grup halinde yemleme yapıyorsanız, verimi yüksek ve düşük inekleri ayırmak için de bu bilgiye ihtiyacınız olur. Bu konuyu bireysel besleme ve yem maliyetlerini düşürme yazılarımızda ele aldık.
Kayıtları ne yapacağınız da önemli. Ayda bir kez oturup şu sorulara bakın: Doğumdan bu yana uzun süredir gebe kalmayan inek var mı? Verimi beklenmedik şekilde düşen inek kim? Tekrar tekrar tedavi gören inek hangisi? Bu soruların cevabı, sürüde kimin kalacağına dair kararları da kolaylaştırır. Bu tür kayıpları hayvancılıkta para kaybettiren hatalar yazımızda da konuşmuştuk.
Sık sorulan sorular
Sürü kaydı için bilgisayar programı şart mı?
Değil. Düzenli tutulan bir defter ya da basit bir tablo ile başlanabilir. Sürü büyüdükçe ve elektronik tanımlama ile süt ölçer kullanıldıkça kayıtlar sürü yönetim sistemine taşınabilir.
İnek bazında süt verimi nasıl ölçülür?
Sağım sırasında her ineğin sütünü ölçen bir süt ölçer veya verim göstergesi ile ölçülür. Bu cihazlar sağım süresince süt akışını takip eder ve her inek için verim bilgisini gösterir.
Elektronik kulak küpesi ne işe yarar?
Çipli küpe takılan inek, uyumlu okuyucular ve sürü yönetim sistemleri tarafından tanınır. Böylece sağım, besleme ve sağlık takibinde kayıt elle numara okumadan tutulur.
Tedavideki ineğin sütünün tanka gitmesini nasıl önlerim?
Tedavi kaydını tutun ve ineği hayvan işaretleme kalemiyle belirgin bir renkle işaretleyin. Renklerin anlamını sağımhanede herkesin görebileceği bir yere asın. Süt bekleme süresini veteriner hekiminize sorun.
DeLaval ile Çözüm
Sürü kaydını kolaylaştırmak için en çok konuştuğumuz DeLaval ürünleri:
DeLaval MM27BC süt ölçer: ICAR onaylı süt ölçerdir. Sağım sırasında her ineğin verimini ölçer; ayrıca sütteki kan izlerini, süt iletkenliğini ve meme lastiklerine hava girişini (tekmeleme, tıkanma, kayma) takip eder. Kızılötesi ışıkla çalışır, hareketli parçası yoktur.
DeLaval FI7 verim göstergesi: İnek bazında verim takibine başlamanın sade yolu. Süt akışını algılar, hesaplanan verimi ve sağım süresini gösterir. Sütle temas etmez ve hareketli parçası yoktur, servis ihtiyacı azdır.
Tek kullanımlık ve çok kullanımlık hayvan transponderı: Elektronik tanımlama için çipli düğme kulak küpesi. Çok kullanımlık modelde dişi küpe söküldükten sonra yeni bir erkek uçla tekrar kullanılabilir. Sisteminizle uyumunu sipariş öncesi bize danışabilirsiniz.
DeLaval hayvan işaretleme kalemi: Tedavideki, sütü ayrılacak ya da kızgınlık takibindeki inekleri geçici olarak işaretlemek için. Sıcaklığa dayanıklıdır, rengi uzaktan rahat görülür.
DeLaval DCC somatik hücre sayıcı: Taşınabilir cihaz. Tek tek ineklerin ya da meme çeyreklerinin somatik hücre sayısını çiftlikte ölçer, sonuç yaklaşık bir dakikada ekranda görünür.

Sattığımız ürünler orijinal DeLaval ürünleridir. Sürücü Hayvancılık olarak 2017'den beri çalışıyoruz; kurulum, servis ve yedek parça Lüleburgaz'daki ekibimizden geliyor. Yetkili DeLaval Distribütörü olarak İstanbul, Kocaeli, Edirne, Tekirdağ, Çanakkale ve Kırklareli'deki işletmelere hizmet veriyoruz. Robotlu sağımda kayıtların nasıl değiştiğini merak ediyorsanız kovadan sağım robotuna geçiş yazımıza göz atabilirsiniz.
Sağımhanenize hangi süt ölçerin uygun olduğunu konuşmak ya da sürü kaydı düzeninizi birlikte gözden geçirmek isterseniz keşif ve görüşme talep etmek için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilir, WhatsApp hattımızdan yazabilir ya da 0533 338 15 66 numarasından arayabilirsiniz.



Yorumlar